*Σ.τ.Μ: Σημείωμα της Μεταφράστριας

Η επιλογή του ονόματος του blog είναι ένας τρόπος απόδοσης φόρου τιμής στους αφανείς ήρωες, στους άγνωστους μεταφραστές, που πάντα μένουν στο περιθώριο. Σε αυτούς που το έργο τους συνήθως δεν λαμβάνεται σοβαρά υπόψη και το όνομά τους δεν αναφέρεται συχνά. Σε όλους αυτούς, που για πολλούς πρέπει να ξέρουν τα πάντα, αλλά για τους περισσότερους δεν κάνουν τίποτα. Είναι μια απάντηση στην ερώτηση: «Με τί ασχολείσαι; Α! Το σπούδασες;» και σε σχόλια τύπου: «Σιγά, μωρέ τη δουλειά! Ανοίγεις λεξικό, βρίσκεις λέξη, κλείνεις λεξικό». Η μετάφραση είναι πολλά παραπάνω από λεξικά και ηλεκτρονικά προγράμματα και η δουλειά του μεταφραστή δεν περιορίζεται στο τέλος μια σελίδας υπό το σύμβολο Σ.τ.Μ! Κι αν για πολλούς, οι μεταφραστές είναι «αόρατοι», εδώ συμμεριζόμαστε την άποψη του M. Serres για τους μεταφραστές, σύμφωνα με την οποία, οι μεταφραστές πρέπει να αποτελέσουν αναπόσπαστο κομμάτι της συντροφιάς των αγγέλων και να μην ξεχνούν ότι ... les pires Anges se voient; les meilleurs disparaissent…(οι χειρότεροι άγγελοι είναι ορατοί, οι καλύτεροι εξαφανίζονται). Με αυτό το blog θα εξαφανιστούμε σίγουρα, παναπεί θα γίνουμε καλύτεροι!

*Σ.τ.Μ.: Κι αν νομίζετε ότι σ’ αυτό το blog θα βρείτε μόνο Μεταφραστικά, γελιέστε! Σε αυτή την πόλη των Αγγέλων…ο Θεός είναι η Γλώσσα, την οποία και θα υμνούμε! ΕυΛόγησον!

Τετάρτη, 18 Μαΐου 2011

In Venuti we trust!


Από τη στιγμή που έπιασα στα χέρια μου βιβλία σχετικά με τη μετάφραση, από τη στιγμή που άρχισα να ψάχνω μεταφραστικές θεωρίες από την πρώτη στιγμή που άρχισα να διαβάζω στο Τμήμα Ξένων Γλωσσών, Μετάφρασης και Διερμηνείας, πολλές φορές τα μάτια μου αντίκρισαν το όνομά του. Πριν λίγες μέρες τα μάτια μου είχαν την τύχη να αντικρίσουν και τη μορφή του. Ο λόγος για τον Lawrence Venuti, μεταφραστή, θεωρητικό της μετάφρασης, καθηγητή στο Τμήμα Αγγλικής του Temple University, με πολλές διακρίσεις, βραβεία, πλούσιο έργο στα μεταφραστικά και όχι μόνο ζητήματα και thanks God καλεσμένο στην 3η Συνάντηση Ελληνόφωνων Μεταφρασεολόγων, που διοργανώθηκε από τον Τομέα Μετάφρασης του Τμήματος Γαλλικής Γλώσσας και Φιλολογίας και το Διατμηματικό Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών Διερμηνείας και Μετάφρασης της Φιλοσοφικής Σχολής του Α.Π.Θ. στις  12, 13 και 14 Μαΐου στη Θεσσαλονίκη.
Στην προσυνεδριακή του διάλεξή παρακολουθήσαμε το ζήτημα της διακειμενικότητας στη μεταφραστική διαδικασία και το πώς αυτή  διευκολύνει ενώ ταυτόχρονα περιπλέκει τη μετάφραση,  τοποθετώντας το μεταφρασμένο κείμενο σε ερμηνευτικές δυνατότητες που μεταβάλλονται ανάλογα με τον πολιτισμό υποδοχής. Για την ενεργοποίηση αυτών των δυνατοτήτων και ταυτόχρονα τη βελτίωση τόσο του αποτελέσματος όσο και της μεταφραστικής διαδικασίας,, του μεταφράσματος και του μεταφράζειν,  της θεωρίας και της πράξης γενικότερα, πρέπει να λάβουμε σοβαρά υπόψη  την αυτονομία του μεταφρασμένου κειμένου και την ενδυνάμωση της αυτοσυνειδησίας τόσο του μεταφραστή όσο και του αναγνώστη των μεταφρασμένων κειμένων. Με πολύ εύστοχα παραδείγματα από την πορνογραφική λογοτεχνία και προσωπικές του μεταφράσεις μάς έδωσε να καταλάβουμε ακριβώς την έννοια αλλά και τη βαρύτητα της διακειμενικότητας στη μετάφραση.

*Σ.τ.Μ.:  Ενθουσιάστηκα που τον είδα και τον άκουσα από κοντά και αμέσως μετά το τέλος της διάλεξής του ένιωσα ή καλύτερα άγγιξα το απόλυτο μηδέν! Πόσα έχουμε ακόμα να μάθουμε, Θεοί της μετάφρασης;

1 σχόλιο:

Θέη είπε...

Είναι καταπληκτικός!! Ειδικά τα πριν το 1990 βιβλία του- αναφέρω ενδεικτικά το πέρσοναλ φέιβοριτ Our Halcyon days. Η θεωρία του είναι πραγματικά, ίσως όχι κάτι το τόσο καινοτόμο,μα σίγουρα είναι η πρώτη φορά που είναι σωστά αρθρωμένο. Καταβρόχθισα το Translator's invisibility μέσα σε δύο μέρες, έκανα δύο εργασίες πάνω στη θεωρία του, και τη μέρα που έμαθα ο,τι θα μιλήσει, έμαθα επίσης ότι έπρεπε να γυρίσω νωρίτερα στην Ινγκλετέρα. Άτιμη κοινωνία!! In Venuti we trust ξανά και ξανά και ξανά!!