*Σ.τ.Μ: Σημείωμα της Μεταφράστριας

Η επιλογή του ονόματος του blog είναι ένας τρόπος απόδοσης φόρου τιμής στους αφανείς ήρωες, στους άγνωστους μεταφραστές, που πάντα μένουν στο περιθώριο. Σε αυτούς που το έργο τους συνήθως δεν λαμβάνεται σοβαρά υπόψη και το όνομά τους δεν αναφέρεται συχνά. Σε όλους αυτούς, που για πολλούς πρέπει να ξέρουν τα πάντα, αλλά για τους περισσότερους δεν κάνουν τίποτα. Είναι μια απάντηση στην ερώτηση: «Με τί ασχολείσαι; Α! Το σπούδασες;» και σε σχόλια τύπου: «Σιγά, μωρέ τη δουλειά! Ανοίγεις λεξικό, βρίσκεις λέξη, κλείνεις λεξικό». Η μετάφραση είναι πολλά παραπάνω από λεξικά και ηλεκτρονικά προγράμματα και η δουλειά του μεταφραστή δεν περιορίζεται στο τέλος μια σελίδας υπό το σύμβολο Σ.τ.Μ! Κι αν για πολλούς, οι μεταφραστές είναι «αόρατοι», εδώ συμμεριζόμαστε την άποψη του M. Serres για τους μεταφραστές, σύμφωνα με την οποία, οι μεταφραστές πρέπει να αποτελέσουν αναπόσπαστο κομμάτι της συντροφιάς των αγγέλων και να μην ξεχνούν ότι ... les pires Anges se voient; les meilleurs disparaissent…(οι χειρότεροι άγγελοι είναι ορατοί, οι καλύτεροι εξαφανίζονται). Με αυτό το blog θα εξαφανιστούμε σίγουρα, παναπεί θα γίνουμε καλύτεροι!

*Σ.τ.Μ.: Κι αν νομίζετε ότι σ’ αυτό το blog θα βρείτε μόνο Μεταφραστικά, γελιέστε! Σε αυτή την πόλη των Αγγέλων…ο Θεός είναι η Γλώσσα, την οποία και θα υμνούμε! ΕυΛόγησον!

Κυριακή, 20 Φεβρουαρίου 2011

Ό,τι καλύτερο...μετά τη μαμά!

Με αφορμή διάφορες Παγκόσμιες Μέρες…θυμάμαι ότι σε αυτό εδώ το blog έχουμε αναφερθεί στα αρνητικά αισθήματα που τρέφουμε γι’ αυτές. Στις 21 Φεβρουαρίου όμως είναι η  Παγκόσμια Hμέρα Μητρικής Γλώσσας και σίγουρα δεν υπήρχε περίπτωση να την αφήσουμε να περάσει έτσι. Η Παγκόσμια Ημέρα Μητρικής Γλώσσας, καθιερώθηκε από τη Γενική Συνέλευση της UNESCO το Νοέμβριο του 1999 με αφορμή τη σφαγή της Ντάκα στις 12 Φεβρουαρίου του 1952, όταν φοιτητές του Ανατολικού Πακιστάν (σημερινό Μπαγκλαντές) ξεσηκώθηκαν προκειμένου να εμποδίσουν την κατάργηση της γλώσσας τους «Μπενγκαλί» και την υιοθέτηση της επίσημης «Ουρντού». Η διαμαρτυρία τους πνίγηκε στο αίμα. Θυμηθήκαμε, όμως, το περιστατικό αρκετά χρόνια μετά, μόλις το 2000 και από τότε το θυμόμαστε πάντα το δεύτερο μήνα κάθε νέου έτους. Να γιατί είναι "τρελές" οι Παγκόσμιες Ημέρες! Στο σημείο, όμως που θα ήθελα να μείνω είναι ότι σύμφωνα με έρευνες η μητρική γλώσσα «γράφεται» μέσα μας ακόμα από τη στιγμή που θα πρωτοεγκατασταθούμε στη μήτρα της μαμάς μας!
Οι επιστήμονες κατέληξαν σε αυτό το συμπέρασμα, αφού πρωτίστως κατέγραψαν και ανέλυσαν το κλάμα 60 νεογέννητων, τριών ως πέντε ημερών, τα μισά από τα οποία είχαν γερμανόφωνους γονείς, ενώ τα υπόλοιπα γαλλόφωνους. Ανακάλυψαν, λοιπόν, εμφανείς διαφορές ανάλογα με τη μητρική γλώσσα του κάθε βρέφους. Τα βρέφη των γερμανόφωνων έκλαιγαν ακολουθώντας έναν συγκεκριμένο τονισμό, ο οποίος παρουσίαζε σταδιακή ύφεση, ενώ αντιθέτως τα βρέφη των γαλλόφωνων ακολουθούσαν έναν τονισμό, ο οποίος συνεχώς αυξανόταν, χαρακτηριστικά τα οποία συνάδουν, σύμφωνα πάντα με τους ειδικούς, με τη γερμανική και τη γαλλική γλώσσα αντιστοίχως. Η έρευνα αυτή έδειξε όχι μόνο ότι η μητρική γλώσσα εγγράφεται από τη βρεφική μας ηλικία αλλά και ότι ταυτίζεται με τη συναισθηματική μας γλώσσα, καθώς στην μητρική μας εκφράζουμε τα πιο κρυφά μας μυστικά, τις πιο λεπτές ψυχικές μας εκφάνσεις αλλά και σε αυτήν τη γλώσσα...μιλάμε με τον εαυτό μας, όσες γλώσσες κι αν ξέρουμε ή μαθαίνουμε στην ενήλικη ζωή. Η UNESCO τονίζει ότι σχεδόν οι μισές από τις ομιλούμενες σήμερα γλώσσες κινδυνεύουν να περιοριστούν ή ακόμα και να εξαφανιστούν σε πολλά σημεία του πλανήτη ενώ η UNICEF στη Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού, που προώθησε στον ΟΗΕ, αναφέρει ρητά το ζήτημα σεβασμού προς τη μητρική γλώσσα κυρίως στα Άρθρα 29 και 30:
Άρθρο 29 - Στόχοι της Εκπαίδευσης
1. Τα Συμβαλλόμενα Κράτη συμφωνούν ότι η εκπαίδευση του παιδιού πρέπει να αποσκοπεί:
.................
γ) Στην ανάπτυξη του σεβασμού για τους γονείς του παιδιού, την ταυτότητά του, τη γλώσσα του και τις πολιτιστικές του αξίες, καθώς και του σεβασμού του για τις εθνικές αξίες της χώρας στην οποία ζει, της χώρας από την οποία μπορεί να κατάγεται και για τους πολιτισμούς που διαφέρουν από το δικό του.
.................
Άρθρο 30 - Παιδιά μειονοτήτων
Στα κράτη όπου υπάρχουν εθνικές, θρησκευτικές γλωσσικές μειονότητες ή πρόσωπα αυτόχθονης καταγωγής, ένα παιδί αυτόχθονας ή που ανήκει σε μία από αυτές τις μειονότητες δεν μπορεί να στερηθεί το δικαίωμα να έχει τη δική του πολιτιστική ζωή, να πρεσβεύει και να ασκεί τη δική του θρησκεία ή να χρησιμοποιεί τη δική του γλώσσα από κοινού με τα άλλα μέλη της ομάδας του.

Εννοείτε πως είναι πολλές οι περιπτώσεις, όπου δεν υπάρχει ίχνος σεβασμού προς τις μητρικές γλώσσες ή τις μειονοτικές-περιφερειακές. Άλλωστε, λόγω σχετικού περιστατικού καθιερώθηκε και η εν λόγω Παγκόσμια Ημέρα! Αλλά, από την άλλη πολλές φορές η προστασία μιας γλώσσας καταντά υπερ-προστασία, με την αρνητική έννοια. Ξεχνάμε δηλαδή ότι η γλώσσα δεν παύει να εξελίσσεται και οτιδήποτε νέο σε αυτήν το θεωρούμε πρόβλημα. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η Κίνα, όπου πλέον απαγορεύεται σε εφημερίδες, εκδότες και ιστοσελίδες να χρησιμοποιούν ξένες λέξεις, ξένα ακρωνύμια, συντμήσεις λέξεων καθώς και τα περίφημα Chinglish!

*Σ.τ.Μ.: Όσες είστε σε ενδιαφέρουσα (και είστε πολλές, αν λάβω ως δείγμα το κοινωνικό μου περιβάλλον) μην σκέφτεστε σε τι κόσμο θα φέρετε τα παιδιά σας. Τώρα είναι αργά! Η «πρωτο-εγκατάσταση» του εμβρύου στη μήτρα έχει γίνει! Αρχίστε με αφηγήσεις παραμυθιών, απαγγελίες ποιημάτων, αρχαίους συγγραφείς (οι Όρνιθες του Αριστοφάνη θα ήταν καλή αρχή για τα μωρά σας) με καθαρή και μπάσα φωνή, η οποία θα διαπερνά τα τοιχώματα της μήτρας! Τους Μπαμπινιώτηδες της νέας γενιάς θα φέρετε στον κόσμο! Καλή Λευτεριά!

Δείτε περισσότερα:

Δεν υπάρχουν σχόλια: