*Σ.τ.Μ: Σημείωμα της Μεταφράστριας

Η επιλογή του ονόματος του blog είναι ένας τρόπος απόδοσης φόρου τιμής στους αφανείς ήρωες, στους άγνωστους μεταφραστές, που πάντα μένουν στο περιθώριο. Σε αυτούς που το έργο τους συνήθως δεν λαμβάνεται σοβαρά υπόψη και το όνομά τους δεν αναφέρεται συχνά. Σε όλους αυτούς, που για πολλούς πρέπει να ξέρουν τα πάντα, αλλά για τους περισσότερους δεν κάνουν τίποτα. Είναι μια απάντηση στην ερώτηση: «Με τί ασχολείσαι; Α! Το σπούδασες;» και σε σχόλια τύπου: «Σιγά, μωρέ τη δουλειά! Ανοίγεις λεξικό, βρίσκεις λέξη, κλείνεις λεξικό». Η μετάφραση είναι πολλά παραπάνω από λεξικά και ηλεκτρονικά προγράμματα και η δουλειά του μεταφραστή δεν περιορίζεται στο τέλος μια σελίδας υπό το σύμβολο Σ.τ.Μ! Κι αν για πολλούς, οι μεταφραστές είναι «αόρατοι», εδώ συμμεριζόμαστε την άποψη του M. Serres για τους μεταφραστές, σύμφωνα με την οποία, οι μεταφραστές πρέπει να αποτελέσουν αναπόσπαστο κομμάτι της συντροφιάς των αγγέλων και να μην ξεχνούν ότι ... les pires Anges se voient; les meilleurs disparaissent…(οι χειρότεροι άγγελοι είναι ορατοί, οι καλύτεροι εξαφανίζονται). Με αυτό το blog θα εξαφανιστούμε σίγουρα, παναπεί θα γίνουμε καλύτεροι!

*Σ.τ.Μ.: Κι αν νομίζετε ότι σ’ αυτό το blog θα βρείτε μόνο Μεταφραστικά, γελιέστε! Σε αυτή την πόλη των Αγγέλων…ο Θεός είναι η Γλώσσα, την οποία και θα υμνούμε! ΕυΛόγησον!

Κυριακή, 21 Νοεμβρίου 2010

Η λελέτζα!

Μια λέξη, την οποία οι περισσότερες γυναίκες δεν γνωρίζουν. Και ένα αρκτικόλεξο, το οποίο οι περισσότεροι άντρες χρησιμοποιούν συχνά, τουλάχιστον για ένα χρονικό διάστημα της ζωής τους. Πρόκειται για τη λέξη «λελέτζα», η οποία πήρε σάρκα και οστά από το αρκτικόλεξο Λ.Ε.Λ.Ε. Πίνοντας καφέ με έναν φίλο, ο οποίος είναι φαντάρος έμαθα κι εγώ αυτή τη λέξη και κατ’ επέκταση αυτό το αρκτικόλεξο, όταν εκείνος μου έδειξε στο κινητό του τη «λελέτζα», το συστηματάκι δηλαδή αυτό, το οποίο μετρά αντίστροφα μέχρι την ώρα της απόλυσης, μέχρι τη Λήξη Ενός Λανθασμένου Έτους. Το βρήκα ίσως το πιο, για να μην πω το μόνο, ευφυές πράγμα που μπορεί να σου προσφέρει ο στρατός, κρίνοντας εκ του ασφαλούς, αφού δεν έχω "υπηρετήσει" και έτσι μου δόθηκε η ευκαιρία να γράψω για τα αρκτικόλεξα ή ακρωνύμια, τα οποία κατά τα άλλα είχα πολύ καιρό στο μυαλό μου ως θέμα! Το αρκτικόλεξο ή ακρωνύμιο, λοιπόν, είναι ο σύντομος τρόπος γραφής που παράγεται από τα αρχικά γράμματα ή τις συλλαβές των λέξεων μιας φράσης (συνήθως ονόματα οργανισμών, σωματείων, υπηρεσιών κ.ά) και γράφεται πάντα με κεφαλαία γράμματα. Η λέξη αρκτικόλεξο προέρχεται από τη λέξη «αρκτικός» (δηλαδή αυτός που βρίσκεται στην αρχή) και τη λέξη «λέξη». Η ανάγκη εξοικονόμησης χρόνου στον τύπο αλλά και χρόνου στον προφορικό λόγο ήταν που οδήγησαν στη δημιουργία ακρωνυμίων, με αποτέλεσμα κάποια από αυτά να χρησιμοποιούνται ευρύτατα, όπως για παράδειγμα το χιλιοειπωμένο "δου σου" εκ του Δ.Σ. που σημαίνει Διοικητικό Συμβούλιο. Πολύ συχνά το αρκτικόλεξο, για λόγους εύηχης προφοράς, περιλαμβάνει εκτός από τα αρχικά γράμματα μιας συστατικής λέξης και τα φωνήεντα που ακολουθούν, όπως για παράδειγμα συμβαίνει στο ΠΡΟ.ΠΟ. Παρόλο που το ορθό είναι να χρησιμοποιείται τελεία μετά το αρχικό γράμμα κάθε λέξης ή συλλαβής, πολλές φορές για λόγους ευκολίας η τελεία παραλείπεται. Βέβαια, τα αρκτικόλεξα δεν πρέπει να συγχέονται με τις συντομογραφίες, οι οποίες είναι ουσιαστικά η γραφή λέξεων ή φράσεων σε μικρότερη-σύντομη γραφή, παραλείποντας τμήματος ή τμημάτων των λέξεων ή φράσεων χάριν συντομίας. Υπάρχουν σαφώς συντομογραφίες, οι οποίες δεν θέλουν επεξήγηση, καθώς χρησιμοποιούνται ευρέως (π.χ. – παραδείγματος χάριν, βλ. – βλέπε). Στα λεξικά και τις έντυπες εγκυκλοπαίδειες οι συντομογραφίες χρησιμοποιούνται υποχρεωτικά και συνήθως διευκρινίζονται στις πρώτες σελίδες.
Την ελληνική βάση δεδομένων, ελληνικών και ξένων ακρωνυμίων και συντομογραφιών θα βρείτε εδώ: http://www.asas.gr/

*Σ.τ.Μ.: 39 και σήμερα και φτάνουμε στη Λήξη Ενός Λανθασμένου Έτους!

Δεν υπάρχουν σχόλια: